Diabetische ketoacidose

Diabetische ketoacidose is een ernstige medische noodsituatie die optreedt wanneer het bloedglucosegehalte (bloedsuikerspiegel) in het lichaam van een hond gevaarlijk hoog wordt, hetzij door een gebrek aan insulineproductie in het lichaam, hetzij door het onvermogen van het lichaam om te reageren op de geproduceerde insuline. Ketoacidose wordt beschouwd als de ernstigste complicatie die kan optreden bij een hond met diabetes mellitus. De gemiddelde leeftijd waarop honden ketoacidose ontwikkelen is ongeveer 8 jaar, maar het is ook gemeld bij honden van slechts 8 maanden oud en tot 16 jaar oud. Er is geen specifieke ras- of geslachtsgebonden aanleg bij honden, hoewel diabetes mellitus vaker wordt vastgesteld bij middeljarige tot oudere teven. Diabetes mellitus is een medische aandoening waarbij een tekort aan insuline in het lichaam (of een gebrek aan respons van het lichaam op insuline) ervoor zorgt dat er een grote hoeveelheid glucose in de bloedbaan ophoopt. Insuline fungeert als een poortwachter tussen de lichaamscellen en de bloedbaan. De cellen hebben glucose nodig voor energie en om goed te functioneren, en insuline zorgt ervoor dat de hoeveelheid onder controle blijft. Bij diabetische huisdieren betekent een tekort aan insuline dat glucose niet in hun cellen kan worden opgenomen, waardoor het glucosegehalte in het bloed stijgt en blijft circuleren. Als gevolg hiervan kunnen de cellen hun normale functies niet uitvoeren omdat ze geen suiker krijgen, wat leidt tot diabetes mellitus. Uiteindelijk begint het lichaam vetreserves af te breken om toegang te krijgen tot de koolhydraten die nodig zijn om de cellen te voeden. Dit proces produceert ketonen, die vervolgens ook in de bloedbaan terechtkomen. Ketonen worden beschouwd als een alternatieve brandstofbron voor de cellen bij een lage bloedsuikerspiegel. In kleine hoeveelheden zijn ze veilig voor het lichaam, maar wanneer grotere hoeveelheden ketonen worden verbruikt, wordt het bloed zuurder, wat een ernstige verstoring van de elektrolytenbalans veroorzaakt. Er treedt ernstige uitdroging op, wat de elektrolytenstoornissen in het lichaam verergert. Uiteindelijk leidt dit tot secundaire problemen van ketoacidose, zoals een slechte spierfunctie, zwelling van de hersencellen, hartfalen, nier- en leverfunctiestoornissen en hartritmestoornissen. Zonder snelle, agressieve en adequate medische behandeling is diabetische ketoacidose fataal. Honden met diabetische ketoacidose kunnen een of meerdere van de volgende symptomen vertonen: Elke hond met diabetes mellitus die stress ervaart, loopt risico op ketoacidose. Het lichaam reageert op stress door hormonen af te scheiden, zoals noradrenaline en glucagon, die de insulineactiviteit remmen en de glucoseconcentratie in het bloed verhogen. Voorbeelden van stressfactoren voor het lichaam zijn ontstekingen, infecties of operaties. Bepaalde gelijktijdige aandoeningen kunnen leiden tot ketoacidose, waaronder pancreatitis, urineweginfecties, nierinfecties, hyperadrenocorticisme (ziekte van Cushing), kanker en hartaandoeningen. De diagnose van diabetische ketoacidose omvat een volledige anamnese, een lichamelijk onderzoek en diagnostische tests die in een ziekenhuis worden uitgevoerd. Dit omvat: Niet alle honden met een verhoogde bloedglucosewaarde en ketonen in het bloed en/of de urine hoeven te worden opgenomen in het ziekenhuis. Soms kan in een vroeg stadium thuis, onder begeleiding van een dierenarts, worden gestart met insulinetherapie om deze milde afwijkingen te corrigeren. Symptomen zoals uitdroging, elektrolytenstoornissen, braken, zwakte, een zeer hoge bloedglucosewaarde en grote hoeveelheden ketonen in het lichaam vereisen een agressievere behandeling. Een intensieve behandeling omvat een verblijf van meerdere dagen in het ziekenhuis om uitdroging en elektrolytenstoornissen te corrigeren met passende vochttoediening en intraveneuze elektrolytensuppletie. Elektrolyten (meestal kalium, fosfor en magnesium) worden regelmatig gecontroleerd met bloedonderzoek, omdat elektrolyten tijdens de behandeling zeer snel kunnen veranderen. Insulinetherapie wordt toegediend via meerdere intramusculaire injecties (gedurende 24 uur) of via een continu infuus. Deze insuline zorgt ervoor dat de glucose in het bloed de cellen binnendringt voor voeding en vermindert de behoefte van het lichaam om vetreserves af te breken voor de productie van ketonen. De zuur-basebalans wordt tijdens een ziekenhuisopname nauwlettend in de gaten gehouden. Als de zuurgraad van het bloed niet wordt gecorrigeerd met vochttherapie, wordt natriumbicarbonaattherapie toegepast. Dit helpt de zuurgraad van het bloed naar een normaler niveau te brengen. Vaak worden tijdens een ziekenhuisopname anti-emetica, maagzuurremmers, pijnstillers, antibiotica en eetlustopwekkers overwogen , afhankelijk van de klinische symptomen en eventuele bijkomende medische problemen. Het is belangrijk om te benadrukken dat ketoacidose een levensbedreigende aandoening is die een ziekenhuisopname van meerdere dagen, intensieve vocht- en elektrolytentherapie en insulinetherapie, een levenslange behandeling met insuline en frequente dierenartsbezoeken na ontslag vereist. In een onderzoek onder 127 honden die behandeld werden voor ketoacidose, overleefde 70 procent en werd na een gemiddelde ziekenhuisopname van zes dagen ontslagen. De belangrijkste stappen bij het voorkomen van ketoacidose zijn de juiste dosering en toediening van insuline. De insulinetherapie wordt bepaald door uw dierenarts en de dosering wordt aan u uitgelegd voordat uw hond uit het ziekenhuis wordt ontslagen. Het thuis controleren van de bloedglucose- en ketonenwaarden wordt beschouwd als een essentieel onderdeel van de behandeling ter voorkoming van ketoacidose. Uw dierenarts zal u instructies geven over hoe u deze controle thuis kunt uitvoeren. Het is belangrijk om de instructies van de dierenarts voor de insulinedosering op te volgen, met name hoe de insuline moet worden gehanteerd, welke maat/dikte insulinenaald nodig is en het tijdstip van toediening, om terugkerende ketoacidose of hypoglykemie (een toestand waarbij de bloedglucose te laag wordt) te voorkomen.